REFLEKS VE İÇGÜDÜ

Refleks İçgüdü Türe özgü değildir. Göz kırpma, nefes alma, kalbin çarpması, yüksek ses duyduğunda irkilme memelilerde olduğu kadar, başka türlerde de görülebilen davranışlardır. Belli bir türe özgüdür. Uçma yalnız kuş türüne özgüdür. Yalnızca arı bal yapar, örümcek ağ üretir. Uyaranı belirgindir. Gözün kırpılması göze gelen bir cisim, rüzgar, gözün kuruması vb. gibi belirgin uyaranlara   bağlıdır.   Kalbin   çarpmasında,   nefes almada belli bir elektriksel uyaran söz konusudur. Belirgin bir uyaranı yoktur. Kuşun uçmasına, arının bal yapmasına neden olan belirgin, açık bir uyaran yoktur. Basittir, bir refleks yalnızca bir / kaç motor alt davranıştan  oluşur.   Davranışın  yalın,   basit  bir davranıştır. Çoğu kez, uyaran bir yada iki uman kası harekete geçirerek basit bir motor davranışın oluşmasına neden olur. Örneğin gözün kırpılmasında, göz bebeğinin büyüyüp küçülmesinde, birkaç motor davranış söz konusudur. Davranış karmaşıktır, bir içgüdü bir çok ardışık davranıştan oluşur. Bir kuşun uçması, kuşun yuvanın kenarına gelmesini, yuvanın üstüne ya da uçabileceği bir açıklığa çıkmasını, etrafına bakmasını ve kanatlarını çırpmasını gerektirir. Örneğin göz kırpma refleksiyle karşılaştırılamayacak kadar ardışık bir çok davranışını içerir. Ertelenebilir. Nefes almamızı, gözümüzün kırpılmasını belli bir zaman ertelememiz mümkündür. Hatta meditasyonla kalp atım hızımızı azaltabilir, kasılmasını erteleyebiliriz. Ancak ilgili refleksimizin işlevinin sonucuna duyduğumuz gereksinim ertelenemez olduğunda (örneğin nefes alma refleksimizle ilgili olan oksijen ihtiyacımız ertelenemez olduğunda) söz konusu refleks ortaya çıkar. Ertelenemez, zamanı geldiğinde içgüdü ortaya çıkar.
 
 
Kuş uzma zamanı geldiğinde, uçmayla ilgili davranışları yapmaya başlar, arı bal, örümcek ağ yapar. Bu davranışları erteleyemezler. (Sahranç, Editör Yıldırım, 2008)
DERLEYEN... (EDİTÖR)
İletişim:bilgi@gencogrenci.com

Bu makale şu konularla ilgili olabilir :refleks - içgüdü -

Yorumlar